1-HAVA KALİTESİNİN KORUNMASI YÖNETMELİĞİ UYGULAMALARI:
İlimiz Hava Kirliliği yönünden 3. derece kirli iller arasında yer aldığından İlimizde kullanılacak kömür özellikleri her yıl İlimiz Mahalli Çevre Kurul Kararlarında belirlenerek bu karar ilimiz merkezinde bulunan tüm kömür satıcılarına apartman ve işyerleri ile kamu kurum ve kuruluşlarına tebliğ edilmektedir. Kararda belirtilen hususlara uyulup uyulmadığının kontrolüne yönelik denetimler İl Sağlık Müdürlüğü, İl Çevre ve Orman Müdürlüğü ve Belediye ekiplerince ortaklaşa yapılmaktadır. Karara aykırı uygulamalar tespit edildiğinde kömür satıcıları ve alıcıları hakkında gerekli işlemler yapılmaktadır.
İlimiz merkezinde sabah ve akşam saatlerinde zaman zaman yaşanan yoğun kirliliğin nedeni ateşcilerin ilk yakma saatlerine uymamalarından kaynaklanmaktadır. Denetimlerde yakma saatlerine ve yakma tekniğine uymayanlar tespit edilerek gerekli uyarılar yapılmakta tekrarlandığı taktirde İdari Para Cezası uygulanmaktadır. Ateşçi kursları Milli Eğitim Müdürlüğünce düzenlenerek gerekli eğitimler verilmektedir. Denetimlerde İlimiz de kullanılan ve satışa sürülen yerli kömürlerin toz oranlarının yüksek olduğu görülmektedir. İlimizde Hava Kirliliği'nin izlenebilmesi için SO2(Kükürtdioksit) ve PM(Partikül Madde-Toz) ölçümleri her ay alınmakta ve Çevre ve Orman Bakanlığı'na gönderilmektedir. Alınan ölçüm sonuçlarından İlimizde hava Kirliliği'nin yoğun olarak yaşanmadığı, SO2 ve PM değerlerinin müsaade edilebilir sınır değerlerinin çok altında olduğu anlaşılmaktadır. İlimizde hava kirliliği ölçüm istasyonlarının sayısı yetersiz olup, yarı otomatik cihazlar kullanılmaktadır. Bu nedenle bazı kirlilik seviyeleri tespit edilememektedir. Ayrıca ölçülen parametre(SO2, PM)'den ibarettir. Bu nedenle Çevre ve Orman Bakanlığı tarafından illerde mevcut hava kalitesinin belirlenmesi ve ileriye yönelik, kentleşme ve sanayileşme planlarının hava kalitesinin korunarak yapılabilmesi, buna ilave olarak uluslar arası anlaşmalar ve Avrupa Birliği'nin Hava Kalitesi Çerçeve direktifi ve eki direktiflerinin ilgili hükümleri çerçevesinde Rapor edilmesi gereken hava kalitesi verilerine ulaşabilmek için, Hava Kirliliği Ölçme ve İzleme Sistemleri Projesi hazırlanmış olup; Bu Proje ile, ülke genelinde yeterli sayıda istasyonda, AB standartlarına uygun olarak hava kalitesi ölçümlerinin yapılması ve raporlanması için gerekli olan yatırım maliyetinin ortaya konulması ve çalışma sonuçlarının uygulayıcı kurum ve kuruluşlara yol göstermesi hedeflenerek Bakanlığın 2002 yatırım programına alınmış ve TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi Enerji Sistemleri ve Çevre Araştırma Enstitüsü arasında imzalanan bir protokol ile yürürlüğe girmiştir. Proje hayata geçirilebildiği taktirde ilimiz bazında daha kapsamlı ve sağlıklı ölçümler alınması mümkün olacaktır.
Hava Kirliliği'ne yol açan bir diğer etmen motorlu taşıtlardan kaynaklanan Egzoz emisyonlarıdır. Bu konudaki çalışmalar İl Çevre ve Orman Müdürlüğü, İl Sağlık Müdürlüğü ve Kastamonu Çevre Koruma Vakfı tarafından yürütülmekte, Araçların Egzoz Emisyon Ölçümleri yapılmaktadır. Egzoz Emisyon Ölçümlerini yaptırmayan araç sahipleri tespit edilerek gerekli işlemler Müdürlüğümüz tarafından yapılmaktadır.
İlimizde kirletici vasfı yüksek sanayii tesisleri için Emisyon İzni Alınması gerektiğinden söz konusu tesisler tarafından çeşitli kuruluşlara hazırlattırılan Emisyon Ölçüm Raporları değerlendirilerek Mahalli Çevre Kurulu'nun görüşüne sunulmakta ve Emisyon İzin Belgeleri düzenlenmektedir. Ölçüm raporlarına göre emisyon değerleri yönetmelikte verilen standartları sağlamayan tesislerden gerekli önlemlerin (yakıt ve yakıcılarla ilgili) alınması istenmektedir.
2- ÇEVRESEL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ YÖNETMELİĞİ UYGULAMALARI:
1983'te çıkarılan 2872 sayılı Çevre Kanununda Çevre Bakanlığı'nın politikasının ana unsurlarından birisi; kirlenme sonrası temizleme yerine, günümüzde kabul gören çağdaş yaklaşımla, kirlenmeden önce araştırma ve inceleme yaparak gerekli tedbirleri almak, aldırmak, sürdürülebilir kalkınmanın sağlanması olarak belirlenmiştir.
Bu politika, Çevre Kanunu'nun 10. maddesinde "Gerçekleştirmeyi planladıkları faaliyetleri sonucu çevre sorunlarına yol açacak kurum, kuruluş ve işletmeler bir"Çevresel Etki Değerlendirmesi Raporu" hazırlarlar, hükmünce Bu Raporla çevreye yapılabilecek tüm etkiler göz önünde bulundurularak çevre kirlenmesine sebep olabilecek artık ve atıkların ne şekilde zararsız hale getirileceği ve bu hususta alınacak önlemler belirtilir. ÇED Raporunun hangi tip projelerde isteneceği, ihtiva edeceği hususlar ve hangi makamca onaylanacağına dair esaslar yönetmelikte belirtilmiştir.
ÇED Raporu, Ekonomik ve sosyal gelişmeyi önlemeden, çevre değerlerini ekonomik politikalar karşısında korumak, planlanan bir faaliyetin yol açabileceği bütün olumsuz çevresel etkilerinin önceden tespit edilip gerekli önlemlerin alınmasını sağlamaktır.
Ülkemizde yürürlükte bulunan bir çok mevzuatta Çevre ile ilgili hükümler yer almakta, ancak bu hükümler tek başlarına çevre ile ilgili düzenlemelerin yapılmasına ve Çevre sorunlarının önlenmesine imkan tanımamaktaydı. Çevre Kanunu'nun 10. maddesine dayanılarak çıkarılan ÇED Yönetmeliği ile yanlış yer seçimi ve geri kullanımı sorunları daha başından önlenmesi hedeflenmektedir. Aynı zamanda ÇED uygulamasıyla, Çevre Kanunu'na istinaden çıkarılan Hava Kalitesinin Korunması, Gürültü Kontrol, Katı Atıkların Yönetimi, Su Kirliliği Kontrolü, Yönetmelikleri ve diğer mer'i mevzuatın uygulanabilmesi mümkün olmaktadır.
Bu çerçevede Müdürlüğümüz kurulduğundan bugüne kadar Valiliğimiz kanalıyla başvuruda bulunulan 26 adet ÇED Ön Araştırma Raporundan 25'i için "ÇED Gerekli Değildir." 1'i için "ÇED Gereklidir" kararı verilmiştir. 1 Adet ÇED Ön Areaştırma Raporunun da İşlemleri devam etmektedir.
ÇED Gerekli Değildir Kararı verilen faaliyetler gerek yatırım gerek işletme gerekse işletme sonrası dönemlerde takip edilmeye çalışılmaktadır. ÇED'in amacına uygun olarak herhangi bir faaliyetin öncesinde, işletme aşamasında ve sonrasında etkilerinin azaltılması veya mevcut etkilerinin kaldırılması sağlanmaya çalışılmaktadır.
3-KATI ATIKLAR YÖNETMELİĞİ'NE GÖRE İL ÇEVRE VE ORMAN MÜDÜRLÜĞÜ'NCE YAPILAN ÇALIŞMALAR:
Kastamonu Valiliği Çevre Koruma Vakfı katkıları ile İlimizde "Katı Atıkların (kağıt) Geri Kazanımı Projesi" başlatılmıştır. İlk etapta proje kapsamında tüm kamu kurum ve kuruluşlarında biriken atık kağıtlar toplanmıştır. Daha sonra projenin kapsamı daraltılarak İlimiz merkezinde bulunan eğitim kurumlarının atık kağıtları toplanmaya başlanmıştır. Diğer kamu kurum ve kuruluşları kendi imkanları nispetinde atık kağıtları Zirai Donatım Kurumunun deposuna bırakabilmektedirler. Kastamonu Çevre Koruma Vakfınca yaptırılan atık kağıt sepetleri kurumlara dağıtılmış ve atık kağıtlar bu sepetlerde biriktirilerek toplanmaktadır. Toplanan kağıtlar Taşköprü Seka tarafından alınarak Kamyonlarla İzmit Seka'ya gönderilerek geri kazanılmaktadır. Bu proje KASÇEM (Kastamonu Çevre Eğitim Merkezi) ile desteklenerek bilinçli bir kitle ile projenin daha çabuk benimsenmesi sağlanacaktır.
Ayrıca İlimiz Merkez ve İlçelerinde katı atıkların miktarları, döküldükleri çöp deponi sahaları, çöp arabası miktarlarının ve niteliklerinin tespitine yönelik çalışmalarımız yapıldı. Deniz kıyısında bulunan İlçelerimizin belediyelerin çöplerini denize yakın yerlere hatta denize çöp döktükleri ve yakarak imha ettikleri gözlemlenmiş, gerekli tedbirleri almaları için uyarılmışlardır. Konu ile ilgili Sahil Güvenlik Toplantılarında alınan kararlar doğrultusunda Çatalzeytin, Abana, İnebolu İlçelerinin kullanabilecekleri ortak depolama sahası araması yapılmış ve hatta bir alan tespit edilmiş fakat alanın mülkiyeti konusunda sorunlar ortaya çıkmıştır. Bu konudaki çalışmalar devam etmektedir. İlimiz dahilindeki ilçe belediyelerinin ortak bir atık yönetimi oluşturması için Çevre ve Orman Bakanlığı'nın isteği doğrultusunda Belediyeler Birliği kurulması çalışmalarına başlanması düşünülmektedir. Böylelikle Belediyelerin ortak hareket etmeleri sağlanacak ve sorunlar azaltılarak gerekli yatırımlar yapılabilecektir.
4-SU KİRLİLİĞİ KONTROLÜ YÖNETMELİĞİ KONUSUNDA YAPILAN ÇALIŞMALAR:
İlimiz Merkez ve İlçelerindeki işletmelerin evsel ve proses atık sularının tespitine yönelik denetimler yapılmış, İşletmelerden İl Kontrol Labaratuvarı ile ortaklaşa numune alınmıştır. Analiz sonuçları Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliğine göre kabul edilebilir değerlerin üzerindeki işletmelere gerekli tedbirleri almaları için uyarıda bulunulmuştur. Atık sularının analizi sonucu değerleri Yönetmelikte verilen standartlara uyan işletmelere deşarj izin belgesi verilmiştir. Atık sularını doğrudan doğruya alıcı ortama vererek çevre kirliliğine sebep olan işletmelere idari para cezası uygulanmıştır. İlçe belediyeleri denetlenerek kanalizasyon arıtma tesisi iş termin planları istenmiştir. Ilgaz Dağında bulunan 3 otel ve 1 sosyal tesisten kanalizasyon arıtma sistemi iş termin planları istenmiştir. İlimizde Merkez belediye dahil ilçe belediyelerinin hiç birinde atık su arıtma tesisi bulunmamaktadır. Merkez Belediyesinin atık su arıtım tesisi ile ilgili projesi henüz gerçekleştirilememiştir. Bu nedenle kanalizasyon atık suları hiçbir arıtıma tabi tutulmadan su kaynaklarına deşarj edilmektedir. Bunun sonucunda su kaynakları hızla kirlenmekte atık suların karıştığı suların sulama suyu olarak kullanılması sorunlara ve şikayetlere neden olmaktadır. Atık suların yol açtığı kirlilik sadece İlimiz sınırlarında etkili olmayıp Karadeniz"e kadar taşınarak bölgesel ölçekte etkiler yaratmakta, Karadeniz"in kirlilik yükünün artmasına yol açmaktadır. Su kaynaklarının korunması amacıyla öncelikle İlimizde bulunan küçük ve orta büyükteki işletmeler ve sanayii tesislerinden kaynaklanan atık suların alıcı ortamlara verilmeden önce deşarj standartlarını sağlamaları şarttır. Bu amaçlada atık su arıtma tesislerinin kurulması ve hayata geçirilmeleri önem arzetmektedir. Arıtma sistemlerinin Belediyelere ve sanayi tesislerine maliyetleri yüksek olduğundan finans konularında sıkıntı çekilmektedir.
İlimiz dahilindeki sanayii tesislerinden Şeker Fabrikasının atıksuları tüm iyileştirme çalışmalarına rağmen yönetmelikte verilen deşarj standartlarını sağlamamasına rağmen Gökırmak'a deşarj edilmektedir. Fabrikaya yapılan uyarılar sonucunda Atıksu Arıtma tesisi ile ilgili ödeneklerin Genel Müdürlüklerinden talep edildiği bildirilmektedir. Taşköprü Seka'da bulunan Kağıt Fabrikasının atıksuları deşarj standartlarını sağladıktan sonra Gökırmak'a verilmektedir. Fabrikanın deşarj izni mevcuttur.Küre İlçesinde faaliyet gösteren Eti Bakır A.Ş'nin atıksuları atık barajında biriktirilerek dinlendirilip çöktürüldükten sonra deşarj edilmektedir. Atıksudan alınan numunelerin analizi sonucunda atıksuyun deşarj standartlarını sağladığı tespit edildiğinden işletmeye deşarj izin belgesi tanzim edilmiştir.
5-TIBBİ ATIKLARIN KONTROLU YÖNETMELİĞİ KONUSUNDA YAPILAN ÇALIŞMALAR:
İlimizde sağlık kuruluşlarından kaynaklanacak tıbbi atıkların halk sağlığına ve çevreye zarar vermeden ayrı olarak toplanması, geçici depolanmasını temin etmek amacıyla SSK Kastamonu Hastanesi ve Münif İslamoğlu Devlet Hastanesi ile Belediye Başkanlığı arasında protokol tesis edilmiştir. Bu protokol hükümlerine göre tıbbi Atıkların Bertarafı Kastamonu Belediyesinin çöp sahasında ayrı olarak depolama yapılmak suretiyle sağlanmıştır. İlçelerdeki diğer sağlık kuruluşlarından kaynaklanan tıbbi atıkların bertarafı için ilçe belediyelerin çöp deponi sahaları kullanılmaktadır. İlimiz genelinde tıbbi atıkların bertarafının yönetmelik hükümlerine göre yapılması için toplanan tıbbi atıkların Lisanlı bir kuruluş olan İzaydaş A.Ş'de imhasının sağlanması mümkündür. Ancak bu imha işleminin maliyetinin tıbbi atık üreticisi sağlık kuruluşlarınca karşılanması gereklidir.
6- ÇEVRE EĞİTİMİ KONUSUNDA YAPILAN ÇALIŞMALAR:
Kastamonu Çevre Eğitimi Projesi;Kastamonu Valiliği Çevre Koruma Vakfı'nın katkılarıyla İlimiz Merkez Cebrail mahallesinde bulunan tarihi Konyalı Konağı'nın Çevre Eğitim Merkezi (KASÇEM) olarak düzenlenmesi ile birlikte başlatılmıştır. 18 Kasım 2002 tarihinde hizmete giren merkezimizde konferans salonu,kütüphane,kuşların göçü ve üreme zamanlarını gösteren hareketli panolardan oluşmuş Kuş Odası,bitki ve hayvan motiflerinden oluşturulmuş kumaş pano, resim sergi salonu , bilgisayar ve projeksiyon makinesi , uygulama bahçesi mevcuttur. Bakanlığımız ve Türkiye Doğal Hayatı Koruma Derneği'nin eğitim amaçlı posterlerinin yer aldığı konağın bahçesinde ayrıca kuş evi bulunmaktadır. Sadece Çevre Eğitimi için düzenlenmiş aynı zamanda tarihi ve kültürel motifleri taşıyan merkezimiz Türkiye'de ilk olma özelliğini taşımaktadır.
Kastamonu Çevre Eğitim Merkezi'nde 2002-2004 öğretim yılı boyunca Merkez ve ilçelerdeki 63 ilk ve ortaöğretim kurumlarında 18.000 öğrenci çevre eğitimi görmüştür. Ayrıca aynı dönemde yerel halktan kamu kurum ve kuruluşlarda çalışan personelden 5000 kişi çevre eğitimi almıştır. Doğal Kaynaklarımızın sürdürülebilir kullanımı, hava,su,toprak,gürültü kirliliği,çevrenin sağlığımıza etkileri, katı atıkların geri kazanımı ve bize düşen görevler, Atatürk'ün çevreye verdiği önem konularında yaş gruplarına göre hazırlanan slayt gösterisi,Bakanlığımız çevre konulu çizgi film CD si ÇEVKO' nun geri kazanım konulu Cd'si izletilmiştir. Uygulamalı el yıkama, kompost gübre yapılması ve çevre oyunları oynanması da çevre eğitimi faaliyetleri arasında yer almıştır. Eğitimin desteklenmesi amacıyla,Kastamonu Valiliği Çevre Koruma Vakfı tarafından; 12700 öğrenciye 5 adet sabun,tuvalet kağıdı,diş macunu,diş fırçası ve broşürden oluşan temizlik seti,9476 adet de yumurta dağıtılmıştır.
Halime Çavuş İşitme Engelliler Okulu öğrencileri arasında el sanatları ve resim dallarında yarışma yapılmış, 5 Haziran Dünya Çevre Günü'nde yapılan kutlama töreninde dereceye giren öğrenciler ödüllendirilmiştir. Ayrıca okulun tüm öğrencilerine temizlik seti dağıtılmıştır.
|